सत्यजित राय यांचा चित्रपट- एक अनुभव


'चारुलता' या  सत्यजित राय यांच्ग्या अभिजात चित्रपटाचा प्रशांत साजणीकर यांनी लिहिलेला रसास्वाद...


सत्यजित राय यांचा चित्रपट- एक अनुभव

एखादा नितांत सुंदर चित्रपट पाहतो आणि त्यात आपण इतकं गुंतून जातो की नंतर बराच वेळ पडद्यावर काहीच पाहु नये असं वाटत राहतं. त्या चित्रपटातल्या अनेक प्रतिमा मनात रेंगाळत राहतात. चित्रपटातली पात्रं मनात घर करतात. देवपूजा करताना तळहातावर घेतलेल्या चंदनाचा सुवास जसा बराच काळ तुमच्या सोबत राहतो तसा तो चित्रपट प्रदिर्घ काळ तुमच्यासोबत राहतो. सत्यजीत राय दिग्दर्शित  " चारुलता" पाहिल्यानंतर असंच काहीसं झालं. १९६४ साली प्रदर्शित झालेला हा इतका सुंदर चित्रपट पहायला आपल्याला २०२० उजाडावं लागलं याची शरममिश्रीत खंतही मनात बोचत राहिली. सत्यजीत रे यांचं नाव केवळ " पाथेर पांचाली" पुरतंच माहित होतं. त्यातही देशाची गरिबी आणि दु:ख  विकून नाव कमावणारा दिग्दर्शक असले  खुळचट प्रवादही वाचलेले होते.  मागच्या वर्षी पुण्यात प्रभात चित्र मंडळाने आयोजित केलेल्या चित्रपट रसास्वाद कार्यशाळेत जेव्हा पहिल्यांदा " पाथेर पांचाली " मोठ्या पडद्यावर पाहिला तेव्हा हे काहीतरी वेगळं आहे याची जाणीव झाली. दुसर्‍या दिवशी डॉ. श्यामला वनारसे यांनी जेव्हा त्यांच्या सुंदर शैलीत  या चित्रपटाची सौंदर्यस्थळे उलगडून दाखवली तेव्हा हा चित्रपट जगाच्या पातळीवर का नावाजला गेला आहे ते कळाले आणि एक कलाकृती म्हणुनही त्याचे थोरपण अधोरेखित झाले.  त्यानंतर सत्यजित रे यांचे चित्रपट पाहण्याचा सपाटाच लावला आणि त्यातच एक दिवस " चारुलता" पाहिला. चारुलता या चित्रपटाची कथा रविंद्रनाथ टागोर यांच्या " नष्टनीड" ( broken nest ) या मूळ बंगाल ...

हा लेख पूर्ण वाचायचा आहे? सोपं आहे. एकतर ‘रुपवाणी’ चे सभासदत्व* घ्या. किंवा '*मोफत चाचणी सभासदत्व !*' घ्या.


प्रतिक्रिया



वाचण्यासारखे अजून काही ...

बहुविध.कॉम

आम्ही आहोत साहित्य व्यवहारातले ‘शबरी’!
तुम्हाला शबरीची बोरे माहिती आहेतच. बोरे चाखून, त्यातली जी उत्तम होती ती शबरीने श्रीरामाला अर्पण केली होती. त्याच धर्तीवर “बहुविध डॉट कॉम” या उपक्रमाद्वारे साहित्य व्यवहारातील शबरीची भूमिका आम्ही करत आहोत. त्याच निष्ठेने उत्तमातलेही उत्तम साहित्य तुमच्यापर्यंत पोचवण्यासाठी आम्ही प्रयत्नशील आहोत. साहित्याची निवड करताना सर्व प्रकारचा रसास्वाद मिळून तुमचे साहित्यिक भावविश्व कसे समृद्ध होइल हे आम्ही काळजीपूर्वक पाहतो. नव्या काळाशी सांधा जोडत हा सगळा व्यवहार आम्ही डिजिटल प्लॅटफॉर्मवर करत आहोत. म्हणजे वाचण्यासाठी तर आहेच, ऐकण्यासाठी आणि पाहण्यासाठी देखील कसदार कंटेंट इथे मिळत राहणार आहे. बोरे जशी विविध प्रकारांची,रंगांची, आकारांची असतात तसेच साहित्यही बहुधांगी असते. मराठी भाषेत गेल्या शे-दीडशे वर्षात हजारो लेखकांनी, अनेक विषयांवर साहित्य निर्मिती केली आहे. त्यातले कसदार साहित्य निवडून ‘पुनश्च’ अंतर्गत या डिजिटल व्यासपीठावरुन देत आहोत. त्याशिवाय चित्रपटविषयक दर्जेदार ‘रूपवाणी’, साहित्य व्यवहारातील मानाचे पान ‘ललित’ मासिक, बाल-कुमारांचे उत्तम मनोरंजन करणारे ‘वयम्’, भाषेचा चहुअंगी वेध घेणारे ‘मराठी प्रथम्’ अशा विविध नियतकालिकांच्या रूपात ही बहुविविधता दिसेल.

अतिरिक्त माहिती

आपण जर का या व्यासपीठावरील कोणत्याही साहित्यामुळे नाराज झाला असाल अगर आपल्या भावना दुखावल्या असतील तर editor@bahuvidh.com या मेल आयडीवर लगेच संपर्क साधा.