मिथकं सत्यात आणू पाहणारी साहित्यिक - ओल्गा टोकरझुक

ललित    संजीवनी खेर    2021-02-15 17:00:02   

ललित, दिवाळी अंक २०२०

2018 साल हे नोबेल अकादमीसाठी नामुष्कीचे होते. निवडसमितीतील सदस्यांवर लैंगिक अत्याचाराच्या आरोपांच्या फैरी झडू लागल्या. ‘मी टू’ ही मोहीम जोरात होती. नोबेल अकादमीच्या सदस्यांना डच्चू द्यावा लागला. वास्तविक हे सदस्य आजन्म सभासद असतात पण त्या अभूतपूर्व बदनामीमुळे त्यांना काढून टाकले गेले आणि त्यावर्षीचा पारितोषिकाचा समारंभ रद्द केला गेला. पण त्यावर्षीचे विजेते आणि २०१९चे विजेते मिळून पारितोषिके जाहीर झाली. त्यात २०१८ ची साहित्य पारितोषिकाची मानकरी होती पोलंडची ओल्गा टोकरझुक. एका मध्यमवर्गीय शिक्षक मात्यापित्यांची ही कन्या. तिचा जन्म २ जानेवारी १९६२ला कलेचॉव्ह, पोलंड येथे झाला. वडील शाळेत शिकवत तसेच वाचनालय प्रमुख म्हणूनही काम पाहत असत. बालपणीच ओल्गाला वाचनाची आवड लागली. झपाटल्यासारखी ती वाचत बसे. तिला खास करून मिथक कथांचे आकर्षण होते. त्याचाच वापर तिने मानवी वर्तणुकीचा अभ्यास मांडताना केलाय. मानसशास्त्र विषय घेऊन तिने वॉर्सा विद्यापीठातून पदवी घेतली. वयाच्या २३व्या वर्षी तिने रोमन ङ्गिनगासशी विवाह केला पण तो फार काळ टिकला नाही. त्याच्यापासून तिला एक मुलगा आहे, झिबिग्न्यू. आता तिने दुसरा विवाह झॅगोझ झायगॅडिओशी केलाय नि ते दोघे पोलंडमध्ये एका छोट्याशा खेड्यात राहतात. पोलंड येथील राजकीय स्थितीबद्दल, बदलाच्या दिशेने सकारात्मक परिवर्तनाचा मार्ग आपल्या लेखनातून ती दाखवत असते. आपल्या देशातील समृद्ध पुरातन संस्कृती, वाङ्मय, परंपरा, मिथकं यांचा वारसा ती लोकांसमोर ठेवते. तिच्या मते युरोपातील ह्या प्रदेशाबद्दल इतर युरोपियनांना नीट पुरेशी माहिती नाहीय.

...

हा लेख पूर्ण वाचायचा आहे? सोपं आहे. एकतर ‘ललित’ चे सभासदत्व* घ्या. किंवा '*मोफत चाचणी सभासदत्व !*' घ्या किंवा आपण विद्यमान सभासद असाल तर कृपया लॉगिन करा .


ललित , दिवाळी अंक २०२०
व्यक्ती विशेष

प्रतिक्रिया



वाचण्यासारखे अजून काही ...

बहुविध.कॉम

आम्ही आहोत साहित्य व्यवहारातले ‘शबरी’!
तुम्हाला शबरीची बोरे माहिती आहेतच. बोरे चाखून, त्यातली जी उत्तम होती ती शबरीने श्रीरामाला अर्पण केली होती. त्याच धर्तीवर “बहुविध डॉट कॉम” या उपक्रमाद्वारे साहित्य व्यवहारातील शबरीची भूमिका आम्ही करत आहोत. त्याच निष्ठेने उत्तमातलेही उत्तम साहित्य तुमच्यापर्यंत पोचवण्यासाठी आम्ही प्रयत्नशील आहोत. साहित्याची निवड करताना सर्व प्रकारचा रसास्वाद मिळून तुमचे साहित्यिक भावविश्व कसे समृद्ध होइल हे आम्ही काळजीपूर्वक पाहतो. नव्या काळाशी सांधा जोडत हा सगळा व्यवहार आम्ही डिजिटल प्लॅटफॉर्मवर करत आहोत. म्हणजे वाचण्यासाठी तर आहेच, ऐकण्यासाठी आणि पाहण्यासाठी देखील कसदार कंटेंट इथे मिळत राहणार आहे. बोरे जशी विविध प्रकारांची,रंगांची, आकारांची असतात तसेच साहित्यही बहुधांगी असते. मराठी भाषेत गेल्या शे-दीडशे वर्षात हजारो लेखकांनी, अनेक विषयांवर साहित्य निर्मिती केली आहे. त्यातले कसदार साहित्य निवडून ‘पुनश्च’ अंतर्गत या डिजिटल व्यासपीठावरुन देत आहोत. त्याशिवाय चित्रपटविषयक दर्जेदार ‘रूपवाणी’, साहित्य व्यवहारातील मानाचे पान ‘ललित’ मासिक, बाल-कुमारांचे उत्तम मनोरंजन करणारे ‘वयम्’, भाषेचा चहुअंगी वेध घेणारे ‘मराठी प्रथम्’ अशा विविध नियतकालिकांच्या रूपात ही बहुविविधता दिसेल.

अतिरिक्त माहिती

आपण जर का या व्यासपीठावरील कोणत्याही साहित्यामुळे नाराज झाला असाल अगर आपल्या भावना दुखावल्या असतील तर editor@bahuvidh.com या मेल आयडीवर लगेच संपर्क साधा.