फिल्म रिस्टोरेशन आणि प्रिझर्व्हेशन/ चित्रस्मृती


८० आणि ९० च्या दशकात प्रसिद्ध सिनेमा दिग्दर्शक स्टीवन स्पीलबर्गला फिल्म रिस्टोरेशन आणि प्रिझर्व्हेशन अत्यंत आवश्यक असल्याची खात्री पटली. जॉज हा जगभर अत्यंत गाजलेला आणि अनेकांनी नावाजलेला चित्रपट बनवून, सुमारे १५ वर्षे उलटून गेल्यानंतर, स्पीलबर्गला लक्षात आलं की, या सिनेमाची मूळ प्रिंट अत्यंत वाईट अवस्थेत असून ती हळूहळू नष्ट होण्याच्या मार्गाला लागली आहे. ८०-९० च्या दशकांत जुन्या फिल्मस् नाश पावू लागल्या होत्या.

फिल्म रिस्टोरेशन आणि प्रिझर्व्हेशन

कुठलाही देश त्याचा सांस्कृतिक वारसा जतन करून ठेवण्यासाठी आटोकाट प्रयत्न करत असतो. बरीचशी संग्रहालये, विविध वस्तू, प्राचीन काळचे पोशाख, चित्रे, शिलालेख, चलनी नाणी, नोटा, स्टफ करून ठेवलेले प्राणी इत्यादी गोष्टींनी सुसज्ज असतात. पूर्वजांनी बांधलेल्या, उत्कृष्ट अभियांत्रिकी, स्थापत्यकला, वास्तुकला आणि त्या काळच्या वैभवाची साक्ष देणाऱ्या उत्तुंग इमारती, महाल, गड-किल्ले आपण परंपरागत जतन करतो आणि त्याविषयी मनात प्रेम बाळगतो. सिनेमा हादेखील आपल्या प्राचीन आणि वैभवशाली संस्कृतीचा एक अतिशय महत्वाचा घटक आहे. कुठल्याही जुन्या वस्तू, पुस्तक, चित्र अथवा इमारतीप्रमाणे सिनेमादेखील जतन करणं गरजेचं आहे.   अठराव्या शतकाच्या शेवटी किंवा एकोणिसाव्या शतकाच्या सुरवातीला, काही विदेशी संग्रहालये, व्यक्ती अथवा संस्थांना जुने सिनेमे जतन करून ठेवण्याची संकल्पना सुचली. लायब्ररी ऑफ कॉंग्रेस, न्यूयॉर्क येथील मॉडर्न आर्ट म्युझिअम , अमेरिकन फिल्म इन्स्टिट्यूट, ब्रिटिश फिल्म इन्स्टिट्यूट या संस्थांनी या कार्यात पुढाकार घेतला. १९७०च्या आसपास मेट्रो गोल्डविन मेयर (MGM) या प्रसिद्ध चित्रपटनिर्मिती संस्थेने या कार्यास सु ...

हा लेख पूर्ण वाचायचा आहे? सोपं आहे. एकतर ‘रुपवाणी’ चे सभासदत्व* घ्या. किंवा '*मोफत चाचणी सभासदत्व !*' घ्या.



प्रतिक्रिया

  1. ajitpatankar

      2 वर्षांपूर्वी

    “त्यांनी पटकथा लेखकाना ग्लॅमर आणले” हा दिलीप ठाकूर यांचा लेख मस्तच.. या लेखासंदर्भात एक सांगावेसे वाटते की..... कोमल नाहाटा यांना दिलेल्या मुलाखतीत जावेद अख्तर यांनी सांगितले होते की जंजीर चित्रपट रिलीज झाला त्यावेळी, त्यांनी व सलीम यांनी “ कथा,पटकथा आणि संवाद.. सलीम जावेद” अशी स्टिकर तयार करून जंजीरच्या पोस्टरवर चिकटवण्याचे उद्योग केले होते..



वाचण्यासारखे अजून काही ...

बहुविध.कॉम

आम्ही आहोत साहित्य व्यवहारातले ‘शबरी’!
तुम्हाला शबरीची बोरे माहिती आहेतच. बोरे चाखून, त्यातली जी उत्तम होती ती शबरीने श्रीरामाला अर्पण केली होती. त्याच धर्तीवर “बहुविध डॉट कॉम” या उपक्रमाद्वारे साहित्य व्यवहारातील शबरीची भूमिका आम्ही करत आहोत. त्याच निष्ठेने उत्तमातलेही उत्तम साहित्य तुमच्यापर्यंत पोचवण्यासाठी आम्ही प्रयत्नशील आहोत. साहित्याची निवड करताना सर्व प्रकारचा रसास्वाद मिळून तुमचे साहित्यिक भावविश्व कसे समृद्ध होइल हे आम्ही काळजीपूर्वक पाहतो. नव्या काळाशी सांधा जोडत हा सगळा व्यवहार आम्ही डिजिटल प्लॅटफॉर्मवर करत आहोत. म्हणजे वाचण्यासाठी तर आहेच, ऐकण्यासाठी आणि पाहण्यासाठी देखील कसदार कंटेंट इथे मिळत राहणार आहे. बोरे जशी विविध प्रकारांची,रंगांची, आकारांची असतात तसेच साहित्यही बहुधांगी असते. मराठी भाषेत गेल्या शे-दीडशे वर्षात हजारो लेखकांनी, अनेक विषयांवर साहित्य निर्मिती केली आहे. त्यातले कसदार साहित्य निवडून ‘पुनश्च’ अंतर्गत या डिजिटल व्यासपीठावरुन देत आहोत. त्याशिवाय चित्रपटविषयक दर्जेदार ‘रूपवाणी’, साहित्य व्यवहारातील मानाचे पान ‘ललित’ मासिक, बाल-कुमारांचे उत्तम मनोरंजन करणारे ‘वयम्’, भाषेचा चहुअंगी वेध घेणारे ‘मराठी प्रथम्’ अशा विविध नियतकालिकांच्या रूपात ही बहुविविधता दिसेल.

अतिरिक्त माहिती

आपण जर का या व्यासपीठावरील कोणत्याही साहित्यामुळे नाराज झाला असाल अगर आपल्या भावना दुखावल्या असतील तर editor@bahuvidh.com या मेल आयडीवर लगेच संपर्क साधा.