भाषाविचार - शिक्षणव्यवस्थेच्या परिघावरली लाखो मुलं (भाग - ६)


"बहुतेक ज्ञानशाखांमध्ये आज इंग्रजीत जे ज्ञान उपलब्ध आहे ते मराठीसारख्या प्रादेशिक भाषांमध्ये नाही. ते आणण्याची जबाबदारी कोणाची आणि त्यांनी ती आपली मानली नाही तर काय करायचं या प्रश्नांची उत्तरं आपल्याकडे नाहीत. त्यामुळे ज्ञाननिर्मितीची ही लढाई आपण हरलो आहोत का? विद्यापीठात मी माझे अनेक सहकारी पाहतो. माझ्यासारखे लोक त्यांना मूर्ख तरी वाटतात किंवा दुराग्रही तरी वाटतात. मराठीतून लिहिणाऱ्या मुलांना काहीही भवितव्य नाही असं त्यांचं मत आहे. यात अमराठी मंडळींचा दृष्टिकोन खूपदा संशयास्पद असतो. त्यांना बहुतेकदा मराठीतून लिहिणाऱ्यांशी काहीही देणंघेणं नसतं. आपापल्या मातृभाषांबद्दल आग्रही असणारी ही मंडळी राज्याची राजभाषा असूनही मराठीबद्दल मात्र बेफिकीर असतात. त्यामुळे प्रादेशिक भाषांमधून लिहिणारी मुलं दुय्यम नागरिकांसारखीच असतात. त्या अर्थाने आपल्याला भाषिक स्वातंत्र्य मिळालेलंच नाही हे लक्षात घ्यायला पाहिजे." ‘भाषाविचार’ सदरातून ज्ञाननिर्मितीच्या भाषिक एकारलेपणाबद्दल सांगतायत मुंबई विद्यापीठातील राज्यशास्त्राचे प्राध्यापक डॉ. दीपक पवार – 

----------------------------------------

सध्याच्या सत्र पद्धतीमध्ये मुलांच्या सतत फक्त परीक्षाच होत असतात. शिक्षकांचे कारकून झाले आहेत. परदेशात कुठेतरी एखादी व्यवस्था चांगली चालते, आपल्याकडले काही विद्वान, प्रशासक परदेशात जाऊन येतात. अपार करुणेमुळे तिकडे जे चाललंय ते आपल्याकडेही असावं असं त्यांना वाटतं. त्यातून जे प ...

हा लेख पूर्ण वाचायचा आहे? सोपं आहे. एकतर ‘मराठी प्रथम’ चे सभासदत्व* घ्या. किंवा '*मोफत चाचणी सभासदत्व !*' घ्या.


भाषाविचार , मराठी प्रथम , उच्च शिक्षण , मातृभाषेतील शिक्षण. मराठी अभ्यास केंद्र

प्रतिक्रिया



वाचण्यासारखे अजून काही ...

बहुविध.कॉम

आम्ही आहोत साहित्य व्यवहारातले ‘शबरी’!
तुम्हाला शबरीची बोरे माहिती आहेतच. बोरे चाखून, त्यातली जी उत्तम होती ती शबरीने श्रीरामाला अर्पण केली होती. त्याच धर्तीवर “बहुविध डॉट कॉम” या उपक्रमाद्वारे साहित्य व्यवहारातील शबरीची भूमिका आम्ही करत आहोत. त्याच निष्ठेने उत्तमातलेही उत्तम साहित्य तुमच्यापर्यंत पोचवण्यासाठी आम्ही प्रयत्नशील आहोत. साहित्याची निवड करताना सर्व प्रकारचा रसास्वाद मिळून तुमचे साहित्यिक भावविश्व कसे समृद्ध होइल हे आम्ही काळजीपूर्वक पाहतो. नव्या काळाशी सांधा जोडत हा सगळा व्यवहार आम्ही डिजिटल प्लॅटफॉर्मवर करत आहोत. म्हणजे वाचण्यासाठी तर आहेच, ऐकण्यासाठी आणि पाहण्यासाठी देखील कसदार कंटेंट इथे मिळत राहणार आहे. बोरे जशी विविध प्रकारांची,रंगांची, आकारांची असतात तसेच साहित्यही बहुधांगी असते. मराठी भाषेत गेल्या शे-दीडशे वर्षात हजारो लेखकांनी, अनेक विषयांवर साहित्य निर्मिती केली आहे. त्यातले कसदार साहित्य निवडून ‘पुनश्च’ अंतर्गत या डिजिटल व्यासपीठावरुन देत आहोत. त्याशिवाय चित्रपटविषयक दर्जेदार ‘रूपवाणी’, साहित्य व्यवहारातील मानाचे पान ‘ललित’ मासिक, बाल-कुमारांचे उत्तम मनोरंजन करणारे ‘वयम्’, भाषेचा चहुअंगी वेध घेणारे ‘मराठी प्रथम्’ अशा विविध नियतकालिकांच्या रूपात ही बहुविविधता दिसेल.

अतिरिक्त माहिती

आपण जर का या व्यासपीठावरील कोणत्याही साहित्यामुळे नाराज झाला असाल अगर आपल्या भावना दुखावल्या असतील तर editor@bahuvidh.com या मेल आयडीवर लगेच संपर्क साधा.