चला, मराठी ऑनलाइन वाचू या...! (भाग पाच)


कथांचे प्रकार पाहिले की मानवी जीवनाशी तिचा किती आणि कशा पद्धतीने संबंध आला असेल याची काहीएक कल्पना येते. त्यातही लोककथा, व्रतवैकल्याच्या कहाण्या यांचा तर मानवी संस्कृतीशी आदिम संबंध आहे. म्हणून तर आता कालबाह्य वाटणाऱ्या कित्येक रुढी, परंपरा यांचे मूळ या आदिम कथा – कहाण्यांमध्ये आढळले की आपण चकित होतो. अशा लोककथा, कहाण्या, तात्पर्य कथा, बोधकथा यांनी भरगच्च असलेल्या अशाच एका संकेतस्थळाची ओळख करून देणारा मुंबई विद्यापीठातील मराठी विभागाचा विद्यार्थी प्रणव सलगरकरचा हा लेख–

 ---------------------------------------------------

जगभरातील मानवी संस्कृतीमध्ये कथा हा फार प्राचीन साहित्य प्रकार आहे. आजच्या भारतीय साहित्यातील आधुनिक कथांचा प्रवास मागे जात पुराणकथा आणि त्याही आधीच्या लोककथांपर्यंत पोहचतो, इतका हा प्राचीन साहित्यप्रकार आहे.

मागील काही भागांपासून आपण ‘ट्रान्सलिटरल फाऊंडेशन’ या संकेतस्थळावरील मराठी साहित्याची माहिती करून घेत आहोत. प्रस्तूत लेखात आपण ‘मराठी साहित्य’ या सूचीमधील ‘मराठी कथा’ या विभागातील कथांची माहिती करून घेणार आहोत. यामध्ये लोककथा, पौराणिक कथा आणि तात्पर्य कथा असे प्रकार आहेत.

मराठी कथा या विभागामध्ये ‘लोककथा’ हा उपविभाग आहे. या उपविभागातील ‘लोककथा भाग एक’ मध्ये लोकसाहित्याच्या अभ्यासक  डॉ. सरोजिनी बाबरयांच्या 'जनलोकांचा सामवेद' या पुस्तकातील काही कथांचा समावेश करण्यात आला आहे. भगवती उषा, भावगंगा, रत्न ...

हा लेख पूर्ण वाचायचा आहे? सोपं आहे. एकतर ‘मराठी प्रथम’ चे सभासदत्व* घ्या. किंवा '*मोफत चाचणी सभासदत्व !*' घ्या.


प्रतिक्रिया



वाचण्यासारखे अजून काही ...

बहुविध.कॉम

आम्ही आहोत साहित्य व्यवहारातले ‘शबरी’!
तुम्हाला शबरीची बोरे माहिती आहेतच. बोरे चाखून, त्यातली जी उत्तम होती ती शबरीने श्रीरामाला अर्पण केली होती. त्याच धर्तीवर “बहुविध डॉट कॉम” या उपक्रमाद्वारे साहित्य व्यवहारातील शबरीची भूमिका आम्ही करत आहोत. त्याच निष्ठेने उत्तमातलेही उत्तम साहित्य तुमच्यापर्यंत पोचवण्यासाठी आम्ही प्रयत्नशील आहोत. साहित्याची निवड करताना सर्व प्रकारचा रसास्वाद मिळून तुमचे साहित्यिक भावविश्व कसे समृद्ध होइल हे आम्ही काळजीपूर्वक पाहतो. नव्या काळाशी सांधा जोडत हा सगळा व्यवहार आम्ही डिजिटल प्लॅटफॉर्मवर करत आहोत. म्हणजे वाचण्यासाठी तर आहेच, ऐकण्यासाठी आणि पाहण्यासाठी देखील कसदार कंटेंट इथे मिळत राहणार आहे. बोरे जशी विविध प्रकारांची,रंगांची, आकारांची असतात तसेच साहित्यही बहुधांगी असते. मराठी भाषेत गेल्या शे-दीडशे वर्षात हजारो लेखकांनी, अनेक विषयांवर साहित्य निर्मिती केली आहे. त्यातले कसदार साहित्य निवडून ‘पुनश्च’ अंतर्गत या डिजिटल व्यासपीठावरुन देत आहोत. त्याशिवाय चित्रपटविषयक दर्जेदार ‘रूपवाणी’, साहित्य व्यवहारातील मानाचे पान ‘ललित’ मासिक, बाल-कुमारांचे उत्तम मनोरंजन करणारे ‘वयम्’, भाषेचा चहुअंगी वेध घेणारे ‘मराठी प्रथम्’ अशा विविध नियतकालिकांच्या रूपात ही बहुविविधता दिसेल.

अतिरिक्त माहिती

आपण जर का या व्यासपीठावरील कोणत्याही साहित्यामुळे नाराज झाला असाल अगर आपल्या भावना दुखावल्या असतील तर editor@bahuvidh.com या मेल आयडीवर लगेच संपर्क साधा.